على الاتصال ، تمام روز كشتى بخارى است كه از اين ممر ، مرور داده مىشود . غروب كه شد ، در هر نقطهء « كانال » كه كشتى بزرگ و كوچك حركت مىكند ، مىايستد . « رسم مرور » و « حق ماره » « 1 » همگى به عهدهء « كاپيطن » كشتى است . از مسافر و مسافر به هيچ‌وجه چيزى مطالبه نمىشود . عمدهء منافع « رسم مرور » اين « كانال » از كشتىهاى تجارتى دول « اروپا » است ، كه مال التجاره به سمت « آسيا » حمل‌ونقل مىنمايند . يكى از مأمورين « كانال » گفت كه در ظرف 10 روز ، 72 فروند كشتى عبور كرده‌اند ، كه از همهء آنها 0000 ، 450 ، 1 « 2 » فرانق « 3 » « رسم مرور » گرفته شده است . پنج‌شنبه ، شانزدهم صفر 1297 [ ه . ق . ] در توى « كانال » جميع كشتىها با كمال آهستگى حركت مىكنند ، كه مبادا از تندروى به همديگر صدمه [ اى ] برسد . معلوم نشد كه « كاپيطن » بىاحتياطى كرده بود و يا از تل‌هاى ريگ صحراى « مصر » كه تندبادها « كانال » را پر كرده و راه عبور اين كشتى را سد كرده بود . هنوز ربع « كانال » را راه نرفته ، كه كشتى به آن بزرگى كه 160 قدم طول داشت ، از راه كج شده ، دماغهء واپور به گل‌ولاى فرو نشست . عمل [ ه ] جات كشتى ، هرچه سعى و تلاش نمودند ، بدتر سرنگونش ساختند [ و ] به‌طورى كشتى خم گرديد كه يك طرفش را به سطح آب گذاشته و طرف ديگرش را بر آسمان برداشته بود . حجاج سراسيمه به هر سو دويدند و راه مفرى را نيافتند . شب را در توى كشتى سرنگون ، با حالت زبون به روز آورديم . تسلّى « كاپيطن » ثمرى بر مسافرين و حجاج نمىبخشيد . فرداى اين روز ، مستحفظين با اسباب و آلات ماشين از اطراف به طرف كشتى فرومانده آمدند و منتظر آن بودند كه به قوهء اسباب و آلات خود كشتى را از اين ورطه مستخلص سازند ، ولى « يد غيبى » بود كه ما را از آن ورطه نجات داد ؛ و الّا پس چرا اهتمامات آنها را در 24 ساعت كارگر نمىآمد .

--> ( 1 ) . حق رهگذر يا حق عبور . ( 2 ) . در اصل : يك مليون و چهارصد و پنجا هزار ( 3 ) . فرانك .